Pronomes indefinidos e palavras de quantidade
A2 Onbepaald voornaamwoord 34 / 48
Em resumo
As palavras indefinidas apontam para pessoas/coisas/lugares sem as nomear: iemand (alguém), iets (algo), ergens (algures), e os seus negativos niemand/niets/nergens. As palavras de quantidade dizem quanto/quantos: elke/iedere (cada, + singular), alle (todos, + plural), sommige (alguns), een paar/enkele (alguns/poucos), allebei (ambos).
A regra
Há três séries correspondentes. As palavras negativas começam por n- — a maioria é apenas a palavra positiva com n- à frente — e há uma palavra «universal» que significa tudo/todos:
| Afirmativa | Negativo (n-) | Universal |
|---|---|---|
| iemand (alguém) | niemand (ninguém) | iedereen (toda a gente) |
| iets / wat (algo) | niets / niks (nada) | alles (tudo) |
| ergens (algures) | nergens (em lado nenhum) | overal (em toda a parte) |
Estas palavras são invariáveis (sem terminações): iemand belt, ik zie niets, het ligt nergens. Os negativos já significam «não», por isso não acrescente niet: diga Ik zie niets, nunca Ik zie niet iets.
Depois de iets / niets / wat / veel, o adjetivo leva -s: iets leuks (algo simpático), niets nieuws (nada de novo), iets anders (outra coisa).
Palavra de quantidade + nome. A grande escolha é entre singular e plural:
- elk / ieder = cada -> sempre com um nome singular. Flexionam-se como um adjetivo: -e antes de palavras-de, sem terminação antes de palavras-het: elke dag, iedere week, elk kind, ieder jaar.
- alle = todos -> sempre com um nome plural: alle mensen, alle dagen.
- sommige = alguns, enkele = alguns/vários, een paar = um par -> com nomes plurais: sommige boeken, enkele weken, een paar vrienden.
- geen enkele / geen enkel = nem um só, nenhum -> com um nome singular: geen enkele kans (de), geen enkel idee (het).
- allebei / beide = ambos: allebei de kinderen / beide kinderen.
Formas e estruturas
| Palavra de quantidade | Significado | Usa-se com | Exemplo |
|---|---|---|---|
| elk / ieder | cada | nome singular | elke dag, ieder huis |
| alle | todos | nome plural | alle mensen |
| sommige | alguns | nome plural | sommige dagen |
| enkele | alguns, vários | nome plural | enkele vragen |
| een paar | um par, alguns | nome plural | een paar euro |
| geen enkele / geen enkel | nem um só | nome singular | geen enkele fout, geen enkel woord |
| allebei / beide | ambos | os dois | allebei de auto’s / beide auto’s |
Sozinho (sobre pessoas) -> acrescentar -n. Quando a palavra de quantidade é usada como pronome (sem nome a seguir) e se refere a pessoas, acrescenta-se -n:
| Com nome | Sozinho (pessoas) |
|---|---|
| sommige mensen | Sommigen denken dat… (Algumas pessoas pensam que…) |
| enkele studenten | Enkelen kwamen te laat. (Alguns chegaram tarde.) |
| beide vrouwen | Beiden zijn arts. (Ambos são médicos.) |
| alle gasten | Allen waren welkom. (Todos foram bem-vindos — cortesia.) |
alles vs. allemaal. Alles = tudo (uma coisa). Allemaal = «todos eles», colocado depois de um sujeito/complemento plural: Ze zijn er allemaal (Estão todos aqui), We gaan allemaal mee (Vamos todos juntos).
Sujeito genérico — «se», «tu», «eles». Para fazer afirmações gerais:
| Palavra | Registo | Exemplo | Tradução |
|---|---|---|---|
| men | formal, escrito | Men zegt dat het waar is. | Dizem que é verdade. |
| je | neutro, falado | Je weet maar nooit. | Nunca se sabe. |
| ze | informal | Ze zeggen dat het regent. | Dizem que está a chover. |
Exemplos
| Nederlands | Português |
|---|---|
| Iemand heeft mijn jas meegenomen. | Alguém levou o meu casaco. |
| Er is niemand thuis. | Não está ninguém em casa. |
| Wil je iets drinken? | Quer algo para beber? |
| Ik heb niets gezien, echt niks. | Não vi nada, mesmo nada. |
| Ik kan mijn sleutels nergens vinden. | Não encontro as minhas chaves em lado nenhum. |
| Elke ochtend drink ik koffie. | Bebo café todas as manhãs. |
| Sommige mensen houden niet van regen. | Algumas pessoas não gostam de chuva. |
| We zijn allemaal moe, en de kinderen komen allebei mee. | Estamos todos cansados, e ambas as crianças vêm connosco. |
| Men zegt dat het morgen mooi weer wordt. | Dizem que o tempo vai estar bom amanhã. |
Erros frequentes
- alle dag -> elke dag / iedere dag — «todos os dias» é singular; alle precisa de um plural (alle dagen).
- Ik heb niet iets gehoord -> Ik heb niets gehoord — use a forma-n sozinha; nunca niet + iets.
- iets leuk -> iets leuks — depois de iets/niets/wat, o adjetivo leva -s.
- Ze zijn alle hier -> Ze zijn er allemaal — «todos eles» é allemaal, não alle.
- elke kinderen -> elk kind / alle kinderen — elk/ieder só levam um nome singular.
Dicas
- Truque para memorizar: n- = negativo. Coloque-o à frente da palavra positiva: iemand -> niemand, iets -> niets, ergens -> nergens. O n representa nee/niet.
- Regra prática do número: elk/ieder = um (singular), alle = muitos (plural). Ambos se traduzem por «todo/todos», por isso é o número do nome que decide.
- Na fala, iets/niets tornam-se muitas vezes wat/niks: Wil je wat eten? (alguma comida), Ik snap er niks van.
- Acrescente -n só quando a palavra de quantidade está sozinha e significa pessoas: Sommigen, Enkelen, Beiden. Com um nome, sem -n: sommige mensen.
- Para verdades gerais, use je («tu» = qualquer pessoa): Dat doe je niet = «Isso não se faz.»