W skrócie

To czasy złożone (dwuwyrazowe), zbudowane z haber + imiesłowu biernego. Odmienia się haber przez osoby w czasie przyszłym (habré), w trybie przypuszczającym (habría) albo w trybie łączącym (haya, hubiera); imiesłów nigdy się nie zmienia. Wyrażają „już to zrobię” / „już bym to zrobił” i dopełniają system zdań warunkowych z si.

Zasada

Każdy z tych czasów to jeden przepis: odmień haber, a potem dodaj niezmienny imiesłów bierny (-ado / -ido, plus nieregularne hecho, dicho, visto, escrito, puesto, vuelto…). Tylko czas haber zmienia znaczenie.

• Futuro perfecto — habré + imiesłów („już to zrobię”). Dwa zastosowania: czynność zakończona przed innym punktem w przyszłości oraz przypuszczenie co do niedawnej przeszłości (polskie „pewnie już / musiał już”):
  • Para las ocho ya habré terminado. (O ósmej będę już skończył.)
  • ¿Dónde está Ana? - Habrá salido. (Gdzie jest Ana? — Pewnie gdzieś wyszła.)
• Condicional perfecto — habría + imiesłów („zrobiłbym”). Skutek nierzeczywistego warunku w przeszłości, a także grzeczność, przypuszczenie w przeszłości oraz czas przyszły złożony przywołany z punktu w przeszłości (lekcja 44):
  • Yo que tú, no habría dicho eso. (Na twoim miejscu nie powiedziałbym tego.)
  • Habrían salido ya cuando llamaste. (Pewnie już wyszli, kiedy zadzwoniłeś.)
  • Dice que para el lunes habrá terminado -> Dijo que para el lunes habría terminado. (Mówi, że do poniedziałku skończy -> Powiedział, że do poniedziałku skończy.) — mowa zależna, nie nierzeczywistość.
• Pretérito perfecto de subjuntivo — haya + imiesłów. Odpowiednik czasu przeszłego złożonego w trybie łączącym; używany po sygnale trybu łączącego dla czegoś zakończonego / wcześniejszego niż teraz:
  • Espero que hayas dormido bien. (Mam nadzieję, że dobrze spałeś.)
  • Cuando hayas terminado, avísame. (Kiedy skończysz, daj mi znać.)
• Pretérito pluscuamperfecto de subjuntivo — hubiera/hubiese + imiesłów. Napędza nierzeczywiste zdanie z si w przeszłości — „trzeci typ zdań warunkowych” — a poza tym to forma, którą przyjmuje tryb łączący, gdy czasownik główny jest w czasie przeszłym (sygnał w czasie teraźniejszym -> haya, sygnał w czasie przeszłym -> hubiera):
  • Si hubiera sabido, te habría llamado. (Gdybym wiedział, zadzwoniłbym do ciebie.)
  • Me alegré de que hubieras llegado bien. (Cieszyłem się, że dotarłeś bezpiecznie.)

Dwa nierzeczywiste zdania warunkowe obok siebie. Nierzeczywistość w teraźniejszości (lekcja 46) używa trybu łączącego w czasie przeszłym niedokonanym + trybu przypuszczającego; nierzeczywistość w przeszłości używa trybu łączącego, czasu zaprzeszłego + trybu przypuszczającego złożonego. W zdaniu głównym nierzeczywistości w przeszłości poprawne są zarówno habría, jak i hubiera (Si lo hubiera sabido, habría / hubiera venido).

Formy i schematy

Cztery zestawy form haber — wystarczy dodać imiesłów do dowolnej komórki:

System nierzeczywistych zdań z si w skrócie:

Przykłady

Typowe błędy

• Si habría sabido… -> Si hubiera sabido… — zdanie z si w nierzeczywistym zdaniu warunkowym w przeszłości przyjmuje tryb łączący, czas zaprzeszły (hubiera), nigdy tryb przypuszczający (habría).
• Ya habré terminada -> Ya habré terminado — imiesłów po haber nigdy się nie uzgadnia; zawsze kończy się na -o.
• Espero que ha llegado -> Espero que haya llegado — sygnał trybu łączącego wymaga czasownika posiłkowego w trybie łączącym haya, nie w trybie oznajmującym ha.
• Me alegré de que hayas llegado -> Me alegré de que hubieras llegado — czasownik główny w czasie przeszłym cofa czasownik posiłkowy trybu łączącego do hubiera (następstwo czasów z lekcji 46), nawet gdy nigdzie nie widać si.
• No sé, ha salido (jako przypuszczenie) -> habrá salido — użyj czasu przyszłego złożonego, by domyślać się niedawnej przeszłości (polskie „pewnie wyszła”).
• Habré ya terminado -> Ya habré terminado / Habré terminado ya — nic nie może stanąć między haber a jego imiesłowem.
• Si hubiera sabido, habría venido jest poprawne, ale hubiera venido też — zdanie główne dopuszcza obie formy; nie „poprawiaj” jednej na drugą.

Wskazówki

• Naucz się czterech wierszy formy haber, a każdy czas złożony wyniknie z nich sam — imiesłów jest wspólny i niezmienny.
• Kształt trzeciego typu zdań warunkowych do zapamiętania: Si hubiera + imiesłów, habría + imiesłów („Gdybym miał…, byłbym miał…”).
• habrá / habría + imiesłów to naturalny sposób na przypuszczenie: habrá salido = „pewnie wyszła” (niedawno); habría salido = to samo przypuszczenie o chwili bardziej odległej.
• Hiszpański iberyjski często używa hubiera zamiast habría w zdaniu głównym (Si lo hubiera sabido, hubiera venido) — obie formy są standardowe.
• Nieregularne imiesłowy przechodzą bez zmian: habré hecho, habría dicho, haya visto, hubiera escrito.