W skrócie

Zaimki dopełnienia bliższego (lo, la, los, las, oraz me/te/nos/os) zastępują rzeczownik, który bezpośrednio otrzymuje czynność, żebyś nie musiał go powtarzać: ¿La carta? La escribo. Stoją przed czasownikiem w formie osobowej albo doczepiają się do bezokolicznika, gerundio lub formy rozkazującej twierdzącej.

Zasada

Dopełnienie bliższe (DB) to osoba lub rzecz, która bezpośrednio otrzymuje czynność czasownika: w Como la manzana (jem jabłko) la manzana jest dopełnieniem bliższym. Żeby go nie powtarzać, zastępujesz je zaimkiem dopełnienia bliższego.

Krok 1 — Znajdź dopełnienie bliższe. Zapytaj „co?” lub „kogo?” po czasowniku: Veo la casa -> co widzę? la casa.

Krok 2 — Dopasuj rodzaj i liczbę. Dla rzeczy wybierz lo / la / los / las, żeby zgadzało się z rzeczownikiem. Dla osób (mnie, ciebie, nas) użyj me / te / nos / os.

Krok 3 — Umieść zaimek. Stoi przed czasownikiem w formie osobowej (La veo) albo doczepia się na końcu bezokolicznika, gerundio lub formy rozkazującej twierdzącej (voy a verla, estoy viéndola, ¡míralo!). Przy bezokoliczniku lub gerundio możesz też postawić go przed całą grupą: la voy a ver = voy a verla. Ta opcja przed wymaga czasownika w formie osobowej, przed którym może stanąć, więc po przyimku zaimek może się już tylko doczepić: antes de verla, sin esperarme, nigdy antes de la ver.

Dopełnienie na początku? Zachowaj zaimek. Gdy dopełnienie stoi na początku zdania — dla kontrastu albo nawiązując do tego, co przed chwilą powiedziano — zaimek nadal stoi przed czasownikiem i nie jest opcjonalny: El pan lo compro yo, Estas camisas las lavo a mano. Wysunięta na początek osoba zachowuje osobowe a: A mi hermana la veo poco.

Osobowe a. Gdy dopełnienie bliższe jest konkretną osobą (albo ukochanym zwierzęciem), hiszpański oznacza je a — osobowym a: Veo a María. To a nie znaczy „do”; tylko sygnalizuje, że dopełnienie bliższe jest osobą. Znika, gdy użyjesz zaimka: Veo a María -> La veo. Nigdy nie używaj go przy rzeczach: Veo la casa (a nie „veo a la casa”).

Rodzaj nijaki lo. Użyj lo (nigdy la/los), żeby zastąpić całą myśl, wypowiedź albo „to” bez rodzaju: No lo sé (nie wiem tego), Ya lo veo (już to rozumiem).

Uwaga o Leísmo. W dużej części Hiszpanii usłyszysz le zamiast lo dla osoby rodzaju męskiego: A Juan le veo. RAE akceptuje to leísmo tylko dla osoby rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej; standardowy i latynoamerykański hiszpański zachowują lo, więc lo/la jest zawsze bezpiecznym wyborem.

Formy i schematy

Miejsce zaimka:

Przykłady

Typowe błędy

• Veo María -> Veo a María — konkretne ludzkie dopełnienie bliższe wymaga osobowego a.
• Veo a la casa -> Veo la casa — żadnego osobowego a przy rzeczach; używaj go tylko przy osobach.
• Como lo -> Lo como — zaimek stoi przed czasownikiem w formie osobowej, nie po nim.
• La mesa, lo veo -> la veo — dopasuj rodzaj rzeczownika: mesa jest rodzaju żeńskiego, więc la, a nie lo.
• Recogelo -> Recógelo — doczepienie zaimka do formy rozkazującej przesuwa akcent, więc dodaj akcent pisany.
• No la sé (o fakcie) -> No lo sé — użyj rodzaju nijakiego lo dla myśli, a nie la.

Wskazówki

• Zapytaj „co/kogo dotyczy czynność czasownika?” — ten rzeczownik staje się lo/la/los/las (rzeczy) albo me/te/nos/os (osoby).
• Dopasuj do rodzaju hiszpańskiego rzeczownika, nie do angielskiego „it/them”: el libro -> lo, la revista -> la.
• Rytm miejsca: przed czasownikiem w formie osobowej, doczepiony do bezokolicznika, gerundio lub formy rozkazującej twierdzącej.
• Gdy doczepiasz zaimek i akcent przesuwa się w tył, zapisz go: mira -> míralo, comiendo -> comiéndolo.
• Rodzaj nijaki lo obejmuje angielskie „it/that” dla całej myśli: (No) lo sé, ya lo veo, no lo creo.