动词组/句末动词语序

B2 Werkwoordelijke eindgroep (groene/rode volgorde) 47 / 48

概要

当从句末尾堆积了两个或更多动词时,荷兰语常常允许两种语序:助动词在前(dat hij heeft gewerkt=rode volgorde),或分词在前(dat hij gewerkt heeft=groene volgorde)。两种说法都完全正确,选择哪一种取决于地域和文体,而不是语法对错。

规则

在主句中,变位动词位于第二位,其余动词都移到句末(Hij heeft gisteren hard gewerkt)。而在从句中,变位动词也会被拉到句末,与其他动词一起组成 werkwoordelijke eindgroep(动词组)——见从属连词。

当动词组里只有两个动词(一个变位助动词+一个过去分词)时,组内的顺序是自由的:

名称结构例句
Rode volgorde变位动词 + 分词… dat hij heeft gewerkt
Groene volgorde分词 + 变位动词… dat hij gewerkt heeft

两者意思没有差别。倾向是:rode 语序是荷兰日常和口语中的默认用法;groene 语序在比利时/佛兰德和正式书面语中更常见。

当句中是情态动词(或其他动词)+不带 te 的不定式时,自然的语序是情态动词在前(moet werken);反过来的语序(werken moet)也存在,但属于文学性的、标记性用法。

当动词组里有三个动词时(例如完成时中的情态动词),情态动词会变成不带 te 的不定式,而不是分词——这就是 vervangende infinitief(IPP):heeft willen doen,而不是 heeft gewild doen。laten、zien、horen、gaan 和 komen 也必须做同样的替换:heeft laten repareren、is gaan kijken——而不是 heeft gelaten repareren。

形式与结构

两动词动词组(现在完成时)

语序例句(bijzin)中文
Rode(荷兰)… dat ze de film heeft gezien……她已经看过这部电影
Groene(比利时/书面语)… dat ze de film gezien heeft……她已经看过这部电影

情态动词+不带 te 的不定式

语序例句说明
标准… dat hij hard moet werken各地都常见
标记性… dat hij hard werken moet文学性/诗歌用语

三动词动词组(带IPP的完成时,以及被动式)

语序例句中文
1-2-3(荷兰默认)… dat hij het heeft willen doen……他曾想做这件事
1-2-3,用 laten/zien 时… dat hij de auto heeft laten wassen……他找人洗了车
3-1-2/变体(比利时)… dat hij het doen heeft willen(地域性用法,较少见)
被动式,分词在前… dat de ramen gelapt moeten worden……窗户必须被清洁

在被动式动词组(分词+情态动词+worden)中,分词在前并不是标记性语序:gelapt moeten worden 在荷兰也很常见,和 moeten worden gelapt 并存;moeten gelapt worden 则是比利时的变体。

te不定式始终留在动词组的最末端(后面常会有成分“外置”到它之后):……dat hij heeft beloofd te helpen=……dat hij beloofd heeft te helpen。

例句

Nederlands中文
Ik denk dat hij gisteren hard gewerkt heeft.我觉得他昨天工作很努力。(groen)
Ik denk dat hij gisteren hard heeft gewerkt.我觉得他昨天工作很努力。(rood)
Ze vroeg of we al gegeten hadden / hadden gegeten.她问我们是不是已经吃过了。(两种都可以)
Het is jammer dat we morgen niet kunnen blijven.可惜我们明天不能留下来。
Hij belde omdat hij ons wilde spreken.他打电话来是因为想跟我们谈谈。
Ik ben blij dat je hebt kunnen komen.我很高兴你能来。
We weten dat ze het hebben willen verkopen.我们知道他们想把它卖掉。
Hij beloofde dat hij zou proberen te helpen.他保证会尽力帮忙。

常见错误

  • dat hij het heeft gewild doen -> dat hij het heeft willen doen——在完成时中,情态动词要用不带 te 的不定式(vervangende infinitief/IPP),而不是分词。
  • dat hij heeft gisteren gewerkt -> dat hij gisteren heeft gewerkt——不要拆开动词组;宾语和状语要放在动词前面,绝不能插在动词中间。
  • 把 gewerkt heeft 和 heeft gewerkt 当成一对一错 -> 两者都正确,意思也相同;只需在同一篇文章里保持一致即可。
  • dat hij probeert komen -> dat hij probeert te komen——像 proberen、beloven、hopen 这样的动词,其后的不定式前需要加 te(见第30课)。
  • 在bijzin里沿用主句语序:dat hij werkt hard -> dat hij hard werkt——从句中变位动词要移到句末。

学习提示

  • 拿不准,或是给荷兰读者写东西时,用 rode 语序(heeft gewerkt)——这是安全的口语默认选择。正式/佛兰德书面语则更偏向 groene(gewerkt heeft)。两者都绝不算“错”。
  • 把动词们紧紧粘在一起放在最后:除了偶尔外置的介词短语之外,动词组内部不该插入任何其他成分。
  • 三动词动词组的记忆窍门:在完成时中,情态动词——以及 laten、zien、horen——都会“缩回”成不定式形式:heeft willen/kunnen/laten+主要动词,绝不用分词。
  • 把两种说法都大声读一遍;如果两种听起来都顺,那就是发现了一对红色/绿色语序。选一种,然后坚持用下去。