W skrócie

Tryb łączący, czas teraźniejszy, to drugi zestaw końcówek czasu teraźniejszego, używany w zdaniach podrzędnych (zwykle po que) do wyrażania życzeń, wątpliwości, emocji i tym podobnych. Buduje się go od formy yo trybu oznajmującego czasu teraźniejszego: odetnij -o i dodaj „odwrotne” końcówki (czasowniki -ar biorą końcówki -e; czasowniki -er/-ir biorą końcówki -a).

Zasada

Czasowniki hiszpańskie mają dwa tryby. Tryb oznajmujący stwierdza fakty (Sé que viene, „wiem, że przychodzi”). Tryb łączący pojawia się w zdaniu podrzędnym po słowie-sygnale życzenia, emocji, wątpliwości itp., przedstawiając czynność jako nieprzedstawioną jako fakt (Quiero que venga, „chcę, żeby przyszedł”). Ta lekcja dotyczy tylko form; lekcje 39-43 obejmują, kiedy ich używać.

Krok 1 — Zacznij od formy yo. Weź pierwszą osobę liczby pojedynczej trybu oznajmującego czasu teraźniejszego i odetnij -o. To automatycznie przenosi każdą nieregularność albo wymianę samogłoski w temacie z formy yo:

• hablar -> hablo -> habl-
• comer -> como -> com-
• tener -> tengo -> teng-
• conocer -> conozco -> conozc-
• salir -> salgo -> salg-

Krok 2 — Dodaj „odwrotne” końcówki. Czasowniki -ar biorą końcówki e; czasowniki -er/-ir biorą końcówki a (zob. tabelę).

Krok 3 — Wymiana samogłoski w temacie przechodzi dalej, zachowując kształt „buta” (wszystkie formy poza nosotros/vosotros): querer -> quiera… queramos, poder -> pueda… podamos. Ale czasowniki z wymianą w temacie na -ir zmieniają się także w nosotros/vosotros (o->u, e->i): durmamos, pidamos, sintamos.

Krok 4 — Zmiany ortograficzne zachowują brzmienie spółgłoski (tak jak w czasie przeszłym prostym yo): buscar -> busque, llegar -> llegue, empezar -> empiece, coger -> coja, seguir -> siga.

Krok 5 — Sześć nieregularnych czasowników, których tryb oznajmujący w formie yo nie kończy się na -o: ser, estar, ir, haber, saber, dar (zob. tabelę). Zwróć uwagę na znaki akcentu: esté, estés, estén oraz dé (żeby odróżnić od de).

Formy i schematy

Czasowniki regularne (temat yo + odwrotne końcówki):

Nieregularne tematy yo przechodzą do każdej osoby:

Czasowniki z wymianą samogłoski w temacie na -ir (uważaj na samogłoskę nosotros/vosotros):

Sześć nieregularnych:

haber to też czasownik stojący za bezosobowym hay („jest, są”): hay -> haya, jedna forma zarówno dla liczby pojedynczej, jak i mnogiej — Puede que haya sitio. No creo que haya entradas.

Przykłady

Typowe błędy

• Quiero que hablas con ella -> Quiero que hables con ella — po słowie-sygnale + que użyj trybu łączącego (hables), a nie oznajmującego (hablas).
• tengo -> tena -> tenga — zachowaj nieregularny temat yo: teng-, salg-, conozc- wszystkie przechodzą do trybu łączącego.
• busce, llege -> busque, llegue — czasowniki -car/-gar wymagają zmiany ortograficznej (qu, gu), żeby zachować twarde brzmienie.
• duermamos -> durmamos — czasowniki z wymianą w temacie na -ir redukują samogłoskę (o->u, e->i) w nosotros/vosotros, w odróżnieniu od czasowników -ar/-er.
• de, este -> dé, esté — pisz znaki akcentu: dé (a nie de), esté / estés / estén.
• vaiga, haiga -> vaya, haya — bardzo częste w mowie, ale niestandardowe; poprawne formy to vaya i haya.

Wskazówki

• Zasada w jednym zdaniu: „forma yo, odetnij -o, odwróć samogłoskę.” -ar przechodzi na e, -er/-ir przechodzą na a.
• Ponieważ zaczyna się od yo, każda nieregularność w yo (-go, -zco) i każda wymiana w temacie przechodzą za darmo — nigdy nie uczysz się ich dwa razy.
• Tylko sześć czasowników jest naprawdę nieregularnych (ser, estar, ir, haber, saber, dar); ich tryb oznajmujący w formie yo nie kończy się na -o.
• Forma nosotros to miejsce, gdzie czasowniki z wymianą w temacie na -ir cię zaskakują: durmamos, pidamos, sintamos, muramos.
• Jeśli potrafisz utworzyć grzecznościową formę rozkazującą usted (hable, coma, escriba), znasz już tryb łączący — są identyczne.