Przyimki czasu
A1 Prepositions of time 16 / 50
W skrócie
Używamy at przy godzinach, on przy dniach i datach, a in przy dłuższych okresach (miesiące, pory roku, lata, pory dnia). Przy słowach takich jak today, tomorrow, yesterday oraz this / next / last + czas nie używamy żadnego przyimka.
Zasada
Trzy główne przyimki czasu maleją od in do at:
| Przyimek | Zastosowanie | Przykłady |
|---|---|---|
| at | godziny, święta, night, (bryt.) the weekend | at 6 o’clock, at noon, at Christmas, at night, at the weekend |
| on | dni i daty, nazwane poranki/popołudnia | on Monday, on 5 May, on my birthday, on weekdays, on Monday morning |
| in | miesiące, pory roku, lata, wieki, pory dnia | in July, in summer, in 2024, in the 21st century, in the morning |
Prosty sposób na zapamiętanie: in = długie pudełko (rok, miesiąc, pora dnia) -> on = dzień w kalendarzu -> at = dokładny punkt (godzina).
Bez przyimka
Nie stawiaj przyimka przed tymi słowami czasu:
| Grupa słów | Poprawnie | Niepoprawnie |
|---|---|---|
| today, tomorrow, yesterday | I’ll call you tomorrow. | |
| this / next / last + czas | I saw her last week. | |
| every + czas | We meet every Monday. |
Inne przydatne słowa czasu
| Słowo | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| for | jak długo (czas trwania) | for two hours, for three days |
| since | punkt początkowy czegoś | since 2010, since Monday |
| during | w obrębie okresu / wydarzenia | during the lesson, during the summer |
| from … to / until / till | od punktu początkowego do końcowego | from 9 to 5, from Monday until Friday |
| by | nie później niż (termin ostateczny) | by 6 o’clock, by Friday |
| ago | czas liczony wstecz od teraz (stoi po określeniu czasu) | two days ago, a week ago |
Formy i schematy
Przydatny kontrast: in the dla pór dnia, ale on, gdy nazywasz dzień.
| Sama pora dnia | Z nazwanym dniem |
|---|---|
| in the morning | on Monday morning |
| in the afternoon | on Friday afternoon |
| in the evening | on Saturday evening |
| ale: at night | on Sunday night |
for czy since (pełne omówienie w lekcji 25):
| Słowo | Odpowiedzi | Przykład |
|---|---|---|
| for + długość czasu | ”How long?” | I have lived here for five years. |
| since + punkt w czasie | ”Since when?” | I have lived here since 2019. |
ago stoi po określeniu czasu, z czasownikiem w czasie przeszłym: I met him three years ago.
Przykłady
| English | Uwaga |
|---|---|
| The film starts at 8 o’clock. | at + dokładna godzina. |
| We visit family at Christmas. | at + święto. |
| I read a little at night. | Stałe wyrażenie: at night. |
| My exam is on Monday. | on + dzień tygodnia. |
| She was born on 12 March. | on + data. |
| It often rains in April. | in + miesiąc. |
| We moved here in 2021. | in + rok. |
| I get up early on Monday morning. | Nazwany dzień -> on, a nie in the morning. |
| I’ll be ready by seven. | by = nie później niż siódma. |
| They talked for an hour. | for + czas trwania. |
Typowe błędy
- in Monday -> on Monday — dni łączą się z on, a nie z in.
- on the morning -> in the morning — pory dnia łączą się z in (ale on Monday morning).
- at July -> in July — miesiące łączą się z in.
- in last week -> last week — bez przyimka z this / next / last.
- since two hours -> for two hours — for = długość czasu; since = punkt początkowy.
- He left before two hours -> He left two hours ago — użyj ago dla czasu liczonego wstecz od teraz.
Wskazówki
- Malejące rozmiary: in (miesiące, lata, pory roku) > on (pojedyncze dni, daty) > at (dokładne godziny). Im mniejszy fragment czasu, tym mniejsze słowo.
- Naucz się tego jako stałych zwrotów: at night, in the morning / afternoon / evening, at the weekend (bryt.) / on the weekend (amer.).
- Gdy tylko pojawia się nazwa dnia, przechodzimy na on: in the evening, ale on Tuesday evening.
- for odpowiada na pytanie how long?, a since na pytanie since when? — naturalnie łączą się z Present Perfect (lekcja 25).