Zaimki osobowe: podmiotowe i dopełnieniowe

A1 Personal pronouns: subject & object 4 / 50

W skrócie

Zaimek to krótkie słowo, które zastępuje rzeczownik, żeby go nie powtarzać. Zaimka podmiotowego (I, you, he…) używamy przed czasownikiem, a zaimka dopełnieniowego (me, you, him…) po czasowniku lub przyimku.

Zasada

Każde angielskie zdanie potrzebuje podmiotu. Zamiast powtarzać ten sam rzeczownik, używamy zaimka.

  • Podmiot wykonuje czynność i stoi przed czasownikiem: She works here.
  • Dopełnienie odbiera czynność i stoi po czasowniku lub przyimku: I know her; Come with us.

Kiedy zaimek jest połączony z rzeczownikiem przez and, cała grupa jest podmiotem lub dopełnieniem, więc zaimek zachowuje formę, jaką miałby samodzielnie: Anna and I work here (I work), oraz he waited for Anna and me (for me).

I zawsze piszemy wielką literą, niezależnie od miejsca w zdaniu.

Używamy it dla rzeczy, zwierząt, pogody, czasu i odległości:

  • It’s raining. - It’s five o’clock. - It’s ten kilometres to the city.

Kiedy nie znamy płci osoby albo nie ma to znaczenia, możemy użyć they / them w liczbie pojedynczej:

  • Someone called you. They left a message.

W oficjalnych lub ogólnych stwierdzeniach one może znaczyć „ludzie w ogóle”: One should be polite. To forma oficjalna — w codziennym angielskim zwykle mówimy zamiast tego you.

Ważne: nigdy nie pomijaj podmiotu w angielskim. Czasownik prawie zawsze potrzebuje przed sobą zaimka podmiotowego (lub rzeczownika).

Formy i schematy

Podmiotowy (przed czasownikiem)Dopełnieniowy (po czasowniku / przyimku)
Ime
youyou
hehim
sheher
itit
weus
theythem

Pozycja w zdaniu:

RolaSchematPrzykład
Podmiotzaimek + czasownikWe like coffee.
Dopełnienie czasownikaczasownik + zaimekShe helps me.
Dopełnienie przyimkaprzyimek + zaimekThis is for you.
Połączone przez andrzeczownik + and + zaimekTom and I are late. / He sat between Tom and me.

Przykłady

EnglishUwaga
I am a student, and she is a teacher.Zaimki podmiotowe przed czasownikiem; I zawsze wielką literą.
Maria is nice. I like her a lot.her = zaimek dopełnieniowy (po czasowniku like).
Can you help us, please?us = dopełnienie czasownika help.
The bus is late. It comes at nine.it dla rzeczy; podmiotu nie można pominąć.
It’s cold today.it dla pogody — inny podmiot nie jest możliwy.
Give the keys to him.him = dopełnienie po przyimku to.
Someone is at the door. They want to see you.they w liczbie pojedynczej dla nieznanej osoby.
My parents call me every Sunday.me = dopełnienie; the parents (podmiot) call me (dopełnienie).

Typowe błędy

  • Is raining. -> It is raining. — angielski potrzebuje podmiotu; dodaj go.
  • Is a problem. -> There is a problem. / It is a problem. — nie zaczynaj zdania samym czasownikiem.
  • Me like pizza. -> I like pizza. — podmiotem musi być zaimek podmiotowy (I), nie me.
  • She loves he. -> She loves him. — po czasowniku użyj zaimka dopełnieniowego (him).
  • Come with I. -> Come with me. — po przyimku użyj zaimka dopełnieniowego (me).

Wskazówki

  • Szybki test: jeśli słowo wykonuje czynność, użyj zaimka podmiotowego (I, he, she…). Jeśli odbiera czynność albo stoi po przyimku (to, for, with…), użyj zaimka dopełnieniowego (me, him, her…).
  • Tylko you i it wyglądają tak samo jako podmiot i dopełnienie — wszystkie inne zmieniają formę.
  • I zawsze nosi wielki „kapelusz” — nawet w środku zdania: Yesterday I slept well.
  • Dla pogody, czasu i odległości podmiotem jest zawsze it: It’s sunny. It’s late. It’s far.